Gunstige bodems voor wijnstokken (door Harry Pallada)

Gunstige bodems voor wijnstokken met een aantal voorbeelden van druivensoorten met bodems.

Bodems:

De wijnstok gedijt goed op arme, soms zelfs dorre gronden. Vermijd het planten in vochtige, sappige bodems die geschikt zijn voor granen of bieten. Het sterk ontwikkelde wortelstelsel van de plant kan tot tien meter diep gaan op zoek naar water, waarbij de wortels de mineralen in de ondergrond voor hun rekening nemen. Er zijn veel gunstige bodems, die variëren afhankelijk van de druivensoort. De beste zijn degenen die het mogelijk maken om de grillen van het weer te compenseren door een goede afwatering en een regelmatige  watertoevoer naar de wijnstokken mogelijk te maken. Hieronder de 14 te herkennen hoofdsoorten bodems. Verder is er onderscheid te maken in de grond en de ondergrond ( in het Frans de sol en de sous-sol) die in de loop van vele millennia op verschillende wijzen kunnen zijn opgebouwd.

Terroir:

Terroir in de wijnbouw is een begrip dat veel breder is dan de vertaling van het woord terroir in bodem. Het gaat om de combinatie van natuurlijke invloeden op de agrarische productie van druiven. De druivenplanten zijn onderhevig aan klimaat en weersomstandigheden maar staan ook op een specifieke plek (hoogte, helling) aangeplant met een specifieke bodemsamenstelling. Dan is er nog het wijngaardmanagement (wel of niet irrigeren, bemesting, gewasbescherming etc). Uiteindelijk maakt een wijnmaker vervolgens bepaalde keuzes zoals het oogstmoment, de manier van vergisting en opvoeding. Uiteindelijk bepaalt dat mede of terroir wel of niet tot expressie komt in de wijn.

Klei-kalksteenbodems: frisheid en drainage voor Merlot en Tempranillo

Een licht vettige grond, bezaaid met witte stenen van verschillende hardheden. De droom van elke wijnbouwer. Deze uitgebalanceerde bodems combineren klei en zijn frisheid met de filterende eigenschappen van kalksteen. Deze bodems zijn perfect geschikt voor Merlot, geteeld in Bordeaux op de rechteroever van de Dordogne (Saint-Émilion, Fronsac, Côtes de Castillon, enz.), evenals Tempranillo, geteeld in Rioja, Spanje.

In het glas… De wijnen zijn rond zonder vet te zijn, fijn en houden het fruit intact.

Klei-grindachtige bodems: Merlot en Cabernet Franc

Klei, wat bruinig en wat zware gronden. Grindbodems, van alluviale oorsprong, kunnen diepe lagen van min of meer zuivere klei verbergen. Merlot en Cabernet Franc gedijen perfect in deze bodems, die voornamelijk in Pomerol voorkomen.

In het glas… De wijnen ontwikkelen een zekere kracht zonder iets van hun elegantie te verliezen.

Grindbodems: warme en goed doorlatende bodems voor Cabernet Sauvignon en Sauvignon Blanc

Ze strekken zich uit van de linkeroever van de Garonne tot aan de Atlantische Oceaan en liggen aan de oorsprong van de meest prestigieuze crus van de Médoc of de Graves. Deze kiezelstenen die door de rivieren de Garonne en de Dordogne worden aangevoerd, vermengd met zand en klei, vormen warme bodems waardoor de Cabernet Sauvignon en de Sauvignon Blanc tot wasdom kunnen komen. Zeker als er ook nog een kalklaag en mineraalrijk slib onder het grind aanwezig is voor de Sauvignon en Sémillon.

In het glas… Is de Cabernet Sauvignon stevig in hun jeugd, en evolueren de wijnen in de loop van vele jaren naar een weelderige finesse. De witte wijnen zijn krachtig, rond en pittig.

Kalk- en mergelbodems: een droomterroir voor Pinot Noir en Chardonnay

De aarde is okerkleurig, bezaaid met witte stenen, vaak kruimelig. Een bodem vol lichtheid, waarbij de mergel niets meer is dan de versmelting van kalksteen en klei. De meest subtiele druivensoorten leveren het beste van zichzelf. Je vindt er Bourgondische Pinot en Chardonnay.

In het glas… De klei van de mergel is er voor de body, de kalksteen voor de finesse.

Kalkrijke bodems: wijnen met een grote finesse van Chardonnay en Chenin

Een bijna witte aarde met, soms uitstulpende, bruine klei. Krijt is extreem poreus en filterend en laat water stromen voordat het in diepere lagen wordt vastgehouden om het terug te geven aan de wijnstokken. Deze ogenschijnlijk magere bodems blijken rijker en evenwichtiger te zijn dan men zou denken. Chardonnay in de Champagne en Chenin in de Loire vinden hier hun element.

In het glas… Wijnen met een grote finesse die de fruitigheid uitdrukken die specifiek is voor elk van de druivensoorten.

Granieten bodems: expressieve en minerale wijnen zoals van Gamay, Syrah en Viognier

Ondiepe, zanderige bodems als gevolg van de afbraak van de kristallijne ondergrond. Deze granieten arena’s zijn te vinden in het noorden van de Morvan, in de Beaujolais en in het noorden van de Rhône-vallei. In de Beaujolais crus drukt Gamay zich met onderscheiding uit. In de noordelijke Rhônevallei worden Syrah (Hermitage, Saint-Joseph, Cornas, enz.) en Viognier (Condrieu) gecombineerd met graniet. De Elzas heeft ook granieten bodems van hoge kwaliteit die zijn geclassificeerd als grand cru (Schlossberg, Brand, Eichberg, enz.).

In het glas… De wijnen zijn expressief, fijn, elegant en mineraal.

Rolkiezelstenen bodems: de mooiste expressie van Grenache


Langwerpige, enorme, gladde stenen, gepolijst door het water van de Rhône, in het zuidelijke deel van de vallei, vooral bij Châteauneuf-du-Pape. Je vraagt je af hoe de wijnstok kan overleven in een bijna maanachtige omgeving. Hier vindt de Grenache echter een prachtige uitdrukking, verwarmd door de zon… zelfs ’s nachts omdat de stenen de warmte weerkaatsen!

In het glas… De wijnen zijn krachtig, zelfs warm.

Leisteenbodems: wijnen met karakter van Syrah, Grenache, Carignan, Chenin en Riesling

Gelaagd gesteente, min of meer donker en glanzend, sedimentair of metamorf (mica-schist). Syrah is aangeplant op deze laatste en geeft aanleiding tot de grote Côte-Rôtie-druiven van de noordelijke Rhône-vallei. In de Languedoc-Roussillon gedijen zuidelijke druivensoorten, zoals Grenache of Carignan, op de leistenen rond Faugères, Banyuls en Maury. Het zijn ook leistenen die de zoete wijnen van Anjou geven op basis van Chenin zoals de Coteaux-du-Layon, de grote Duitse Rieslings uit de Moezel of de havens uit de Douro-vallei.

In het glas… Zoveel druivensoorten, zoveel verschillende wijnen, maar altijd met karakter.

Door Harry Pallada, samengesteld adhv artikelen uit: hart voor wijn/blog wijnkennis /“terroir wijn” en de Guide Hachette, “gunstige bodems voor wijnstokken”.

Scroll naar boven